Yabancı gökyüzü altında / უცხო ცის ქვეშ

“Yabancı gökyüzü altında” deyişi, sevdiğim deyişlerden biridir. Beni ve bizi iyi anlattığını düşünürüm her şeyden önce. Bu deyiş benim için bir duygu farklılaşmasını ifade eder, mekândan çok. Ne olduğumuz değil ne olmadığımız, ne hissettiğimiz değil ne hissetmediğimiz öne çıkar bu duygu halinde... Kalabalıklar içinde olabilir, o kalabalığın bir parçası görünebiliriz, ama o kalabalık bizim yabancı gökyüzü altındaki duvarımızı aşamaz, öteye geçemez ve bizi kendinden bir parça yapamaz. Görünürde duvarın beri yanındayızdır, kalabalıklar içinde, ama görünmeyen dünyamız duvarın ötesinde durur, yabancı gökyüzü altında. “Yabancı gökyüzü altında” deyişi, biraz hileli bir deyiştir de; her nerede bulunursak bulunalım, bizi değil üstümüzdeki gökyüzü örtüsünü yabancı olarak görür ve gösterir. Oysa yabancı olan içimizdeki dünyalardan biridir, üstelik o dünya biraz öteki, biraz bizden uzak bir dünyadır.

Yabancı gökyüzü altında şarkılarımızı farklı söyleriz, insanlığın en yakıcı sesi bu gökyüzü altından yayılır yeryüzüne. Ninnilerimiz de farklıdır şarkılarımız gibi, şarkılarımız hiçbir şey istemeden gelir ve hiçbir şey istemeden giderler. Yabancı gökyüzü altında, mutlak bir inziva içindeyizdir, kalabalıklar içinde bir başına yaşamayı biliriz, en kalabalık halde yaşamayı bildiğimiz gibi. Biraz, yabancısı olduğumuz hayatları yeniden yaşar gibiyizdir yabancı gökyüzü altında, yabancı hayatlar bizi fark etmese de.

Yabancı gökyüzü altında aşklarımız, düşlerimiz de farklıdır. Neredeyse artık yabancısı olduğumuz adları büyük bir aşkla veririz çocuklarımıza, içimizin derinliklerinde kalmıştır çünkü o adlar. Çocukluk aşkımızı aramamız, sadece çocukluk aşkımız olduğu için değildir, kalabalıkların dışında birine duyduğumuz özlemdir aynı zamanda. Bir tür hayatı kavrama biçimidir her konudaki şahane ölçüsüzlüğümüz. Ve bu şahane ölçüsüzlüğümüzle, çocukluk aşkımızın üstesinden gelmeyi değil, o kalabalıklar dışındaki aşkı yeniden elde etmeyi yeğleriz. Aksi haller bizim mahcubiyetimiz olur.

Yabancı gökyüzü altında nerede bir köy görsek, kendi köyümüz sanırız, oysa kendi köyümüz de aynı yabancı gökyüzü altındadır. O yabancı gökyüzü altındaki otu, dağı, suyu, köpeği ve insanı, bir başka aşkla severiz... Üstümüzdeki bulut bir başka, altımızdaki bulut bir başka bulut oluverir. Beğendiklerimiz ya da beğenmediklerimiz, aradıklarımız ya da yitirdiklerimiz, neye benzediğimiz ya da benzemediğimiz o bulutlar arasında karşılar bizi, bir şairi karşılar gibi…

Yabancı gökyüzü altında her şey yabancı gibidir bize, ama hiçbir şeye yabancı değilizdir biz. Hiçbir şey istemeden gelir, hiçbir şey istemeden gideriz bu gökyüzü altından, çocukluk aşklarımızı yanımıza alarak...

Fahrettin Çiloğlu

ძალიან მიყვარს გამოთქმა – "უცხო ცის ქვეშ". მიყვარს უპირველეს ყოვლისა, ალბათ, იმიტომ, რომ ვფიქრობ, საუკეთესოდ მოგვითხრობს ჩემზე, ჩვენზე. ჩემთვის ის გრძნობების განსხვავებულობას უფრო გამოხატავს, ვიდრე ტერიტორიულს. და ამ გრძნობების სახით წარმოგვიდგება არა ის, თუ რანი ვართ, არამედ ის, რაც არა ვართ, გვიჩვენებს არა იმას, რასაც ვგრძნობთ, არამედ რასაც არ ვგრძნობთ... შესაძლოა, ხალხის მასაში ამ მასის ნაწილად ვჩანვართ, მაგრამ ხალხის სიმრავლე ვერ დაძლევს უცხო ცის ქვეშ მყოფ ჩვენს   კედელს, მეორე მხარეს ვერ გადავა და ვერც ჩვენ გვაქცევს თავის ნაწილად. ერთი შეხედვით, კედლის აქეთა მხარეს ვართ, ხალხმრავლობაში, თუმცა ჩვენი უხილავი სამყარო კედლის მეორე მხარესაა, უცხო ცის ქვეშ. ეს გამოთქმა, იმავდროულად, ცოტა ეშმაკური გამოთქმაცაა. სადაც არ უნდა ვიყოთ,  ჩვენს თავზე ცის კამარას უცხოდ გაჩვენებს. ამ დროს კი, უცხო ჩვენს სულში არსებული სამყაროა, ცოტა განსხვავებული, ჩვენგან შორს მყოფი სამყარო.

უცხო ცის ქვეშ განსხვავებულად ვმღერით და ეს ხმა კაცობრიობის ყველაზე დამდაგველი ხმაა დედამიწაზე, რადგან ის ჩვენი გულების განუყოფელი ნაწილია. სხვა სიმღერების მსგავსად, ჩვენი იავნანაც განსხვავებულია. ჩვენი ხვედრია უცხო ცის ქვეშ იძულებითი განმარტოება და ამიტომ ადამიანების სიმრავლეში ეულად ცხოვრებაც ვიცით. უცხო ცის ქვეშ თითქოს ხელახლა ვატარებთ ჩვენს გაუცხოებულ ცხოვრებას მაშინაც კი, როცა ეს უცხო ცხოვრება არც კი გვამჩნევს.

უცხო ცის ქვეშ სიყვარულიც განსხვავებული ვიცით და ოცნებებიც განსხვავებული გვაქვს. დიდი სიყვარულის გამო სახელებსაც კი უცხოს ვარქმევთ ჩვენს შვილებს, რადგან ეს სახელები ჩვენი სულების სიღრმეშია შემორჩენილი. პირველ სიყვარულს ვეძებთ მარტო იმიტომ კი არა, რომ ის პირველი სიყვარულია, არამედ უფრო იმიტომ, რომ იგი ამავე დროს მონატრებაა იმისა, რაც ამ ხალხმრავლობის გარეთ რჩება. ზომიერება არაფერში ვიცით და ესეც ცხოვრების წვდომის ერთგვარი ფორმაა. ამ არაჩვეულებრივი ზომაგადასულობით ხალხმრავლობის გარეთ დარჩენილი სიყვარულის ხელახლა მოპოვება გვირჩევნია და არა პირველ სიყვარულში გამართლება. სხვანაირად თავს დამარცხებულად მივიჩნევთ.

უცხო ცის ქვეშ სადაც კი სოფელს ვნახავთ, ყველა ჩვენი გვგონია. იმ უცხო ცის ქვეშ რომ ბალახი, მთა, წყალი, ძაღლი თუ ადამიანია, სხვანაირად გვიყვარს... სხვაა ღრუბელი ჩვენს თავზე, სხვაა  ჩვენ ქვეშ. პოეტის არ იყოს, იმ ღრუბლებში გვეგებება ყველაფერი, რაც მოგვწონდა, ან არ მოგვწონდა, რასაც ვეძებდით, ანდა ვკარგავდით, რასაც ვგავდით, ან არ ვგავდით...

უცხო ცის ქვეშ თითქოს ყველაფერი უცხოა ჩვენთვის, მაგრამ ჩვენ მაინც არაფერი გვეუცხოება. ამ ცის ქვეშ მოვდივართ და მივდივართ ისე, რომ არაფერს ვითხოვთ. მარტო პირველი სიყვარული მიგვყვება თან...  

ფ. ჩილოღლუ (ჩილაშვილი)

Yabancı gökyüzü altında / უცხო ცის ქვეშ

FAHRETTİN ÇİLOĞLU / ფ. ჩილოღლუ (ჩილაშვილი)

Tanrım, onu bana yaz! / ღმერთო, დამწერე ჯვარიო!

KEVSER RUHİ/ ქეთევან ხანთაძე

Aşk kenti Siğnaği / სიღნაღი – სიყვარულის ქალაქი

İRİNE GİVİAŞVİLİ / ირინე გივიაშვილი

Hayatı mahcup eden güzel adam / კაცური კაცი, რომელიც ცხოვრებამ ვერ დააფასა

PERİHAN MAĞDEN / ფერიჰან მაღდენი

Geleneksel Gürcü kadın giysileri / ქართველი ქალის ეროვნული სამოსელი

GULİKO KVANTİDZE / გულიკო კვანტიძე

Benim Doğu Karadeniz’im / ჩემი სანატრელი შავიზღვისპირეთი

CONSTANZE LETSCH / კონსტანცა ლეტჩი

Abhazya’nın son prensi / აფხაზეთის უკანასკნელი მთავარი

BEJAN HORAVA / ბეჟან ხორავა

Kayıp kitaplar / დაკარგული წიგნები

LAURENT MIGNON / ლორან მინონი

İpekböceği / აბრეშუმის ჭია

KEVSER RUHİ/ ქეთევან ხანთაძე

Küçük Ayşe / პატარა აიშე

NİNO OKROSTSVARİDZE / ნინო  ოქროსცვარიძე

Çartali’ye gider iken Klaskur’u buldum / ჭართალში ჩასულს თავი კლასკურში მეგონა

ŞENOL TABAN / შენოლ თაბანი

Gürcü folklorunda imece şiirleri ve şarkıları / ქართული ხალხური ნადური ლექს-სიმღერები

TİNA ŞİOŞVİLİ / თინა შიოშვილი

Kudüs’teki Gürcü manastırı / ქართველთა ჯვრის მონასტერი იერუსალიმში

ELDAR MAMİSTVALİŞVİLİ / ელდარ მამისთვალიშვილი

Rusların propaganda yalanları

YASİN ÖNCÜ

Gürcü minyatürü / ქართული მინიატიურა

BUBA KUDAVA / ბუბა კუდავა